Hướng dẫn
Modem, router, switch và access point khác nhau thế nào? Hiểu đúng để không mua nhầm thiết bị mạng
Th9
Khi mạng nhà hoặc cửa hàng có vấn đề, câu tư vấn thường nghe được là mua thêm cục phát, mua thêm bộ kích sóng, hoặc thay router. Nhưng bốn loại thiết bị mạng phổ biến nhất làm những việc khác hẳn nhau, và mua nhầm loại thì tiền mất mà mạng vẫn yếu. Bài viết này chúng tôi giải thích từng thiết bị làm gì và khi nào bạn thực sự cần chúng.
Modem: cửa ngõ ra internet
Modem là thiết bị chuyển tín hiệu từ nhà mạng thành tín hiệu mà thiết bị trong nhà hiểu được. Với cáp quang hiện nay, thiết bị này thường gọi là bộ chuyển đổi quang, có một cổng cắm sợi quang màu vàng hoặc xanh. Modem do nhà mạng cung cấp và bạn hiếm khi cần tự mua.
Phần lớn thiết bị nhà mạng lắp ngày nay là loại tích hợp, vừa làm modem vừa làm router vừa phát wifi. Đây chính là nguồn gốc của nhiều nhầm lẫn, vì một cái hộp duy nhất đang làm ba việc.
Router: bộ định tuyến, người điều phối trong nhà
Router chia một đường internet duy nhất cho nhiều thiết bị, cấp địa chỉ IP cho từng máy, và làm hàng rào bảo vệ cơ bản giữa mạng trong nhà với bên ngoài. Router hiện đại thường kèm luôn khả năng phát wifi.
Bạn cần thay hoặc mua thêm router khi thiết bị nhà mạng cấp quá yếu, không xử lý nổi số lượng thiết bị kết nối, hoặc khi bạn cần các tính năng nâng cao như chia mạng riêng cho khách, ưu tiên băng thông cho máy tính tiền, hay chặn truy cập theo giờ.
Switch: nhân thêm cổng mạng dây
Switch chỉ làm đúng một việc: từ một cổng mạng dây, chia ra nhiều cổng. Nó không phát wifi, không cấp IP, không tăng tốc độ mạng. Bạn cần switch khi có nhiều thiết bị dùng dây mà router không đủ cổng, ví dụ văn phòng có sáu máy tính trong khi router chỉ có bốn cổng LAN.
Một loại switch đáng chú ý là switch PoE, vừa truyền dữ liệu vừa cấp điện qua dây mạng. Đây là thiết bị gần như bắt buộc khi lắp camera IP, vì mỗi camera chỉ cần một sợi dây mạng thay vì vừa dây mạng vừa dây điện.
Access point: phát wifi ở nơi router không với tới
Access point, gọi tắt là AP, là thiết bị nhận tín hiệu qua dây mạng rồi phát ra wifi. Khác với bộ kích sóng, AP không chia đôi băng thông vì nó lấy tín hiệu từ dây chứ không lấy từ sóng.
Đây là giải pháp đúng cho nhà nhiều tầng, cửa hàng dài hoặc nhà xưởng: kéo dây mạng tới vị trí cần phủ sóng rồi gắn AP ở đó. Tốn công đi dây hơn nhưng chất lượng ổn định hơn hẳn.
Bảng so sánh nhanh
| Thiết bị | Chức năng chính | Có phát wifi? | Khi nào cần mua |
|---|---|---|---|
| Modem | Kết nối với nhà mạng | Tùy loại | Nhà mạng cấp, ít khi tự mua |
| Router | Chia mạng, cấp IP, bảo vệ | Thường có | Thiết bị nhà mạng yếu, nhiều máy kết nối |
| Switch | Nhân thêm cổng mạng dây | Không | Thiếu cổng LAN, lắp camera IP dùng PoE |
| Access point | Phát wifi từ dây mạng | Có | Cần phủ sóng khu vực xa router |
| Bộ mở rộng sóng | Bắt lại sóng wifi và phát tiếp | Có | Không kéo được dây, chấp nhận giảm tốc độ |
| Hệ thống mesh | Nhiều điểm phát liền mạch | Có | Nhà rộng, muốn chuyển vùng mượt, ít đi dây |
Ghép các thiết bị cho đúng thứ tự
Trình tự chuẩn là: đường quang từ nhà mạng vào modem, modem nối vào router, router nối xuống switch nếu cần nhiều cổng, và từ switch kéo dây tới các access point hoặc tới từng máy tính. Wifi phát ra từ router và các access point.
Một lỗi rất hay gặp là cắm hai router nối tiếp nhau mà cái thứ hai vẫn bật chế độ định tuyến, tạo ra hai lớp mạng chồng nhau. Hậu quả là máy in mạng không tìm thấy, camera không xem được từ máy tính, chia sẻ file giữa các máy bị lỗi. Cách xử lý là chuyển router thứ hai sang chế độ điểm truy cập hoặc cầu nối, chỉ để một thiết bị duy nhất làm nhiệm vụ định tuyến.
Vài lưu ý khi mua thiết bị mạng
Nên chọn thiết bị có cổng mạng tốc độ gigabit, vì gói internet hiện nay đã vượt xa mức 100Mbps mà cổng đời cũ hỗ trợ. Với dây mạng, cáp Cat6 là lựa chọn hợp lý cho lắp mới. Nếu lắp camera, hãy tính trước số cổng PoE cần dùng và cộng thêm dự phòng vài cổng cho việc mở rộng sau này.
Ở Cà Mau, ẩm và sét là hai yếu tố cần tính đến. Thiết bị mạng nên đặt nơi thoáng, tránh sát tường ẩm, và nên cắm qua ổ cắm có chống sét lan truyền. Với dây mạng chạy ngoài trời, cần dùng loại có vỏ chống tia cực tím và đi trong ống bảo vệ.
Câu hỏi thường gặp
Mua router mạnh hơn có làm internet nhanh hơn không?
Không làm gói cước nhanh hơn, nhưng giúp nhiều thiết bị dùng cùng lúc mà không rớt, và cải thiện tốc độ wifi ở khoảng cách xa. Nếu đường truyền vốn đã yếu thì router mới không giải quyết được.
Bộ kích sóng và access point cái nào tốt hơn?
Access point tốt hơn về chất lượng vì lấy tín hiệu qua dây. Bộ kích sóng tiện hơn vì không cần đi dây nhưng thường giảm khoảng một nửa tốc độ ở khu vực mở rộng.
Lắp camera có bắt buộc dùng switch PoE không?
Không bắt buộc, nhưng rất nên. Nếu không dùng PoE, bạn phải kéo thêm dây điện tới từng camera, vừa tốn công vừa khó xử lý khi camera đặt trên cao hoặc ngoài trời.
Nhà hai tầng thì nên dùng mesh hay access point?
Nếu kéo được dây mạng lên tầng trên thì access point cho chất lượng tốt nhất. Nếu không kéo được dây, hệ thống mesh là phương án hợp lý và dễ lắp hơn.
Cần khảo sát mạng cho nhà hoặc cửa hàng?
Chúng tôi nhận tư vấn, đi dây và lắp đặt hệ thống mạng cho gia đình, cửa hàng, văn phòng và nhà xưởng tại Cà Mau, kể cả trường hợp cần kết hợp mạng với hệ thống camera. Bạn có thể tham khảo thiết bị mạng, cáp mạng và camera giám sát đang có tại cửa hàng.
Tawin Thế Giới Số, 100 Ngô Quyền, phường An Xuyên, TP. Cà Mau, mở cửa 7h30 đến 17h. Hỗ trợ kỹ thuật: 0839 211 242. Bạn mô tả diện tích và số thiết bị cần kết nối, chúng tôi sẽ đề xuất phương án phù hợp.
